KURANCILI’NIN YILLIK GELİRİNİN AİLELERE DAĞILIMI (2)

KURANCILI’NIN YILLIK GELİRİNİN AİLELERE DAĞILIMI (2)

22.02.2019

“Orda Bir Köy Kurancılı” kitabımızdan alıntılarla Kurancılı’nın yıllık gelirini işlemeyi sürdürüyoruz. “Sınırlı verilerin elde edildiği sormaca sonuçlarından Kurancılı’da gelir dağılımına ilişkin kimi sonuçlar elde edebiliyoruz. Çizelgesi konulmayan sonuçlara göre hanelerin % 26’sının yıllık gelirleri 24000 TL’nin altındadır. Bu hanelerin Kurancılı gelir pastasından elde ettikleri pay yalnızca % 7’dir. Başka bir deyişle en alt gelir dilimindeki […]

“Orda Bir Köy Kurancılı” kitabımızdan alıntılarla Kurancılı’nın yıllık gelirini işlemeyi sürdürüyoruz.

“Sınırlı verilerin elde edildiği sormaca sonuçlarından Kurancılı’da gelir dağılımına ilişkin kimi sonuçlar elde edebiliyoruz. Çizelgesi konulmayan sonuçlara göre hanelerin % 26’sının yıllık gelirleri 24000 TL’nin altındadır. Bu hanelerin Kurancılı gelir pastasından elde ettikleri pay yalnızca % 7’dir. Başka bir deyişle en alt gelir dilimindeki % 26, gelir pastasından % 7’lik pay almaktadır. 24001-48000 TL gelir dilimindeki % 30 hane, Kurancılı gelir pastasından % 18, 48001-72000 TL gelir grubundaki % 29 hane pastanın yaklaşık % 30’unu, 72001-96000 TL gelir grubundaki % 7 hane gelir pastasının yaklaşık % 10’unu, 96001 TL ve üzeri geliri olan % 8 hane ise pastanın 3’te 1’den çoğunu (% 35) tek başına paylaşmaktadır. Türkiye Cumhuriyeti’nin kurulduğundan beri sırtında bir kamburu olan bu gelir eşitsizliği konusunun kasabamız Kurancılı’da da sürüp gittiğini bu veriler kanıtlamaktadır.


Çizim-4: Kurancılı gelir dağılımı eğrisi (eğer gelir dağılımı eşit olsaydı kutu içindeki rakamlar 20’şer artıp, 20-40-60-80-100, köşegen çizgisi ile çakışacaktı), 2017

Bu söylediklerimizin daha anlaşılır biçimde Çizelge-53’te görmekteyiz. Haneler gelirlerine göre en yoksuldan en varsıla sıralanıp % 20’lik 5 dilime ayrılır, karşısına da elde ettikleri toplam gelirleri yazılır. Eğer gelir dağılımı eşitse gelir dilimlerinin de haneler gibi % 20’lik 5 dilime ayrılması beklenirdi. Oysa öyle olmadığını görüyoruz. İşte gelir adaletsizliğinin ya da eşitsizliğinin bir ölçüsünü Gini katsayısı vermektedir.

Gini katsayısı Çizim-4’teki üçgen alanını ikiye bölen Kurancılı gelir dağılımı eğrisinin üstündeki A alanı ile altındaki B alanının, G=A/(A+B) eşitliğinden elde edilir. G, 0-1 arasında değer alır. 0 (sıfır) olması A alanının sıfır olması ile olanaklıdır, sözdeşi gelir dağılımı eğrisinin salt eşitlik köşegeni ile çakışmasıdır ki gelir dağılımı adaletli, gelirler eşit demektir. 1 olması ise gelir dağılımı eğrisinin sağ alt köşeye doğru iyice eğilmesi A alanının üçgeni kaplaması B alanının sıfır olması ile olanaklıdır ki gelir dağılımı adaletsiz, gelir eşitliği yok demektir. Buna göre Çizelge-53 verilerinden hesaplanan Gini katsayısı 0.41’dir ki bu Kurancılı’da hane gelirlerinin % 41 oranında adaletsiz dağıldığını göstermektedir. Bunun böyle olduğunun bir diğer göstergesi de en varsıl % 20’lik dilimdeki hane geliri ile en yoksul % 20’lik dilimdeki hane geliri birbirine oranlandığında (b/a) 10 kat çıktığını görüyoruz. Oysa gelir eşit dağılsaydı bu oran 1 çıkacaktı. Başka bir deyişle Kurancılı’da en yoksul ailenin geliri ile en varsıl ailenin geliri arasında 10 kat fark vardır.

Çizelge-53: Kurancılı’da % 20’lik hane dilimlerine göre hanelerde gelir dağılımı

Kaynak: Alanda 100 hane 369 kişi ile yapılan sormaca sonuçlarından hesaplanmıştır.

Türkiye’de 1963 yılından bugüne gelir dağılımı üzerine araştırmalar yapılmakta ve Gini katsayısı hesaplanmaktadır. Çalışkan (2010)’ın verdiği bilgilere göre [3] 1963 tarihli DPT araştırmasında Gini katsayısı 0.55, b/a=12.7; 1986 tarihli TÜSİAD araştırmasında Gini katsayısı 0.46, b/a=14.3; 2005 tarihli TÜİK araştırmasında Gini katsayısı 0.38, b=7.3 bulunmuştur. TÜİK en son 2016 yılında Gini katsayısını 0.396, b/a=7.4 olarak hesaplamıştır (Bak. TÜİK web sitesi Gelir Dağılımı ve Yaşam Koşulları İstatistikleri, Hanehalkı Kullanılabilir Gelir sayfası).
Bu istatistiklere göre Kurancılı’da gelir dağılımı Türkiye genelinden daha bozuk, daha adaletsizdir. Şunu da eklemek gerekir ki Kurancılı’da gelir eksikliğinin, gelir dağılımı dengesizliğinin temelinde, Gazi Tekeş büyüğümüzün vurguladığı gibi, eğitim ve kültürün de etkisi vardır.”
***
[3] ÇALIŞKAN, Şadan. “Türkiye’de Gelir Eşitsizliği ve Yoksulluk”, Sosyal Siyaset Konferansları, Sayı:59, 2010/2, s.89-132, http://dergipark.gov.tr/download/article-file/9313, erişim: 2.7.2018

GAZİ BARAN



YORUMLAR

Toplam 0 yorum bulunmaktadır.

Bu sayfalarda yer alan okur yorumları kişilerin kendi görüşleridir. .